Reklama
  • Czwartek, 10 marca 2016 (14:05)

    Jak rozpoznać i leczyć alergię?

Jeśli cierpisz na alergię na pyłki, to już przed sezonem pylenia starasz się przygotować i robisz wszystko, żeby złagodzić objawy. Nie dziwisz się, gdy zaczynasz kichać na początku sezonu. Ale może się tak zdarzyć, że tej wiosny katar sienny dopadnie cię po raz pierwszy. Dlatego warto wiedzieć, kiedy można podejrzewać alergię i wtedy poszukać pomocy lekarza. Alergię bowiem można, a nawet trzeba leczyć.

Reklama

Zdaniem alergologów nie ma znaczenia wiek pacjenta. Na alergie cierpią zarówno małe dzieci, jak i młodzież, osoby dorosłe, a nawet w podeszłym wieku.

Zwykle jest tak, że starsze osoby po prostu bagatelizują objawy np. alergicznego nieżytu nosa lub nie mają świadomości, że to alergia. Zgłaszają się do lekarza dopiero wówczas, gdy alergia przeradza się w astmę oskrzelową.

Kiedy więc udać się do lekarza?

W wypadku alergii sezonowej czerwona lampka powinna się nam zapalić, gdy objawy pojawiają się co roku o tej samej porze, trwają długo, ale się nie nasilają.

Do wizyty u lekarza powinny skłonić nas przypadki uczuleń w rodzinie. Alergia jest bowiem chorobą dziedziczną. Jeżeli jedno z rodziców jest alergikiem, to w 50 proc. u dziecka również rozwinie się alergia, np. alergiczny nieżyt nosa, astma lub atopowe zapalenie skóry.

W przypadku, gdy chorują oboje rodzice, to ryzyko rośnie do 70 proc. Jeśli tata i mama mają ten sam rodzaj alergii (np. AZS) to istnieje, aż 80-proc. ryzyko, że ich dziecko również będzie cierpiało na to samo schorzenie alergiczne.

Bywa jednak i tak, że ani rodzice, ani dziadkowie nie są alergikami, a dziecko choruje. Tak jest u 1/5 małych alergików. Częściej i szybciej ujawnia się alergia u maluchów mieszkających w okolicy, gdzie jest zanieczyszczona atmosfera.

Naukowcy twierdzą także, że alergia częściej pojawia się u dzieci, które są wychowywane w sterylnych warunkach. Ich układ odpornościowy nie wie jak zwalczać prawdziwe zagrożenie (czyli np. bakterie), dlatego szuka innego wroga i atakuje nieszkodliwe substancje, np. pyłki, sierść czy białko mleka albo jajka.

Alergie wziewne można rozpoznać za pomocą testów. Trudniej diagnozuje się alergie pokarmowe. Stosuje się w tym wypadku tzw. dietę prowokacyjną.

Najpierw z jadłospisu wyklucza się wszystko, co może wywoływać objawy

Kiedy zniknie wysypka, biegunka, wówczas jednego dnia włącza się małą dawkę jakiegoś pokarmu, np. łyżeczkę mleka, drugiego dnia więcej, np. łyżkę mleka, a trzeciego dnia – dwie.

Przez trzy następne dni obserwuje się, co się dzieje z przewodem pokarmowym, ze skórą. Jeżeli nic, to znaczy, że ten pokarm jest bezpieczny (nawet jeśli testy pokazują co innego). Testuje się tak kolejne pokarmy (pojedyńczo), aż ustali się ten uczulający.

Najczęściej uczulają: mleko, jajka, ryby, orzechy (szczególnie laskowe i ziemne), mięso (wołowina, wieprzowina), kakao, przyprawy oraz leki – niesterydowe leki przeciwzapalne, antybiotyki, jodowe środki kontrastowe, leki używane do znieczulania, lateks.

Z tym rodzajem alergii wiąże się zjawisko anafilaksji, czyli bardzo szybko występującej (pojawia się ok. 30 min. po zjedzeniu pokarmu lub zażyciu leku) reakcji nadwrażliwości, która może prowadzić do śmierci. Pojawia się swędząca wysypka (pokrzywka), problemy z układem oddechowym (katar, kichanie, skurcz krtani, obrzęk warg).

Osoba z takimi objawami powinna jak najszybciej poszukać pomocy

Ta reakcja albo samoistnie wyhamowuje albo rozwija się; spada ciśnienie, co prowadzi do śmierci. Osoby, u których kiedyś wystąpiły objawy anafilaksji, powinny mieć zawsze przy sobie strzykawkę z adrenaliną (na receptę, koszt to ok. 30 zł, co roku trzeba kupić nową).

Panuje powszechne przekonanie, że z alergii można wyrosnąć. To niestety nie jest prawdą. Można wyrosnąć z objawów. Np. niemowlę ma AZS. W wieku dojrzewania objawy znikną, ale za to pojawi się uczulenie na alergeny całoroczne, np. roztocza kurzu domowego.

Dalsze lekceważenie choroby prowadzi do astmy

Dlatego warto przejść testy i odczulanie. Powszechnie dostępne środki na alergie (nawet bez recepty) łagodzą tylko objawy alergii. Należy używać nowoczesnych leków przeciwhistaminowych (tzw. II generacji, zawierają m. in. cytyryzynę i loratydynę). Można je bowiem stosować z lekami zalecanymi przy nadciśnieniu oraz zażywanymi przy chorobach układu krążenia.

Odczulanie, czyli immunoterapia swoista to jedyna szansa na nauczenie układu odpornościowego prawidłowych reakcji i pozbycia się alergii na długi czas (6-10 lat).

Odczula się głównie na alergeny wziewne: pyłki, sierść, pleśń. Odczulanie polega na podawaniu niewielkich dawek alergenu w zastrzyku: przez trzy pierwsze miesiące co tydzień, a od czwartego miesiąca – co cztery-sześć tygodni. Immunoterapia trwa 3-5 lat. Jest refundowana.

Badania, które trzeba wykonać, aby rozpoznać alergię

Osobom cierpiącym na alergie pokarmowe zaleca się desensytyzację. Polega ona na regularnym podawaniu małych dawek uczulającego pokarmu lub leku. Takie postępowanie prowadzi do tolerancji alergenu przez organizm.

Podajemy małe dawki alergenu. Jeśli pojawią się niepokojące objawy, to dawkę zmniejszamy. Gdy nie ma dolegliwości, dawkę utrzymujemy.

Desensytyzacja ratuje życie, bo chroni przed powszechnymi alergenami, takimi jak np. orzechy ziemne i leki (aspiryna, ibuprofen, ketonal).

Po kontakcie z nimi (nawet śladowymi ilościami) nadwrażliwy pacjent może mieć ciężkie zaostrzenie astmy i umrzeć. Jeśli jest desensytyzowany, to przeżywa ten kontakt.

Rozmowa z lekarzem

Ważne jest, kiedy i w jakich okolicznościach alergia się nasila. Lekarz powinien dopytać, czy nie ma przeciwwskazań do odczulania (cukrzyca typu 1, inne schorzenia autoimmunologiczne).

Testy naskórkowe. Na skórę nakłada się alergen i nakłuwa naskórek. Alergen wnika do organizmu i wywołuje reakcję. Jeżeli w organizmie są przeciwciała przeciwko alergenowi, to powstaje bąbel pokrzywkowy, co dowodzi alergii.

Przeciwciała IgE. Jeśli po kontakcie z alergenem ich poziom we krwi jest podniesiony, to mamy do czynienia z reakcją alergiczną.

Alergia?

1. Przeziębienie – katar spowodowany infekcją wirusową kończy się po kilku dniach albo przechodzi w poważniejszą chorobę (np. zapalenie oskrzeli). Alergiczny nieżyt nosa dokucza bardzo długo, z tym samym natężeniem. Pojawia się co roku o tej samej porze.

2. Nietolerancja pokarmowa – (najczęściej laktozy, fruktozy) wywoływana jest przez brak pewnych enzymów w układzie pokarmowym. W reakcji alergicznej natomiast bierze udział układ odpornościowy. Objawy są identyczne, dlatego tylko lekarz na podstawie badań może je odróżnić.

3. Podrażnienie skóry – pojawia się natychmiast po użyciu np. kosmetyku, czy kontakcie z wełną w miejscu podrażnienia. Nie jest bardzo swędzące. Wyprysk alergiczny lub pokrzywka pojawiają się po jakimś czasie (kilka, kilkanaście godzin), często na całym ciele.

Świat & Ludzie
Więcej na temat:rozpoznać | odczulanie | badania | alergia

Zobacz również

  • Niektóre osoby zaczynają kichać, gdy… przesuwają zasłony albo podlewają kwiaty w doniczkach. Takie uczulenia szczególnie teraz dają o sobie znać. więcej

Twój komentarz może być pierwszy

Zapoznaj się z Regulaminem
Wypełnienie pól oznaczonych * jest obowiązkowe.